Co wiem o tych zagrożeniach?

  1. Hejt – wszelkie działania podejmowane w Internecie, które są przejawem złości, agresji czy nienawiści. Hejt polega na uderzaniu w kogoś werbalnie, ale jego narzędziem mogą być też grafiki i filmy.

Przykłady: złośliwe lub obraźliwe komentarze pod czyimś zamieszczonym na portalu społecznościowym selfie

Możliwe konsekwencje: obniżenie nastroju, spadek samooceny, poczucie wyobcowania

 

  1. Uzależnienie od Internetu, gier – stan, w którym dana osoba odczuwa tak dużą potrzebę korzystania z Internetu lub grania w gry, że poświęca temu coraz więcej czasu kosztem innych aktywności. Internet lub gry stają się stopniowo najważniejsze w jej życiu. Jednocześnie z korzystania z nich płynie coraz mniejsza przyjemność.

Przykłady: ktoś spędza bardzo dużo czasu w sieci i stara się to ukryć przed rodzicami, bo boi się, że gdyby się dowiedzieli, próbowaliby ten czas ograniczyć

Możliwe konsekwencje: zaburzone więzi z rodziną i rówieśnikami, zaniedbywanie nauki, rezygnacja z innych zainteresowań, liczne zaniedbania

 

  1. Niebezpieczne znajomości – w Internecie często zweryfikowanie czyjejś tożsamości jest niemożliwe. W Internecie można wiec napotkać osoby podające się za kogoś innego lub mające jakieś ukryte, złe zamiary

Przykłady: osoby dorosłe nawiązujące kontakt z dziećmi, podające się za nastolatków lub dzieci i mające złe zamiary

Możliwe konsekwencje : krzywda psychiczna i fizyczna, utrata czegoś cennego, doświadczenie przemocy

 

  1. Stalking – złośliwe i powtarzające się nagabywanie, naprzykrzanie się nękanie czy prześladowanie zagrażające czyjemuś bezpieczeństwu i prywatności. Internet może być jednym z jego narzędzi.

Przykłady: śledzenie i osaczanie danej osoby poprzez częste i niechciane próby nawiązania kontaktu

Możliwe konsekwencje: dezorientacja, utrzymujący się lek i silny stres, uczucie osamotnienia i bezradności

 

  1. Namawianie do przestępstwa lub jakiegoś innego niepożądanego zachowania – osoba poznana w Internecie, która zdobyła nasze zaufanie lub obiecuje nam coś w zamian nakłania nas do zrobienia czegoś złego

Przykłady: ucieczka z domu, zażycie środka psychoaktywnego, zrobienie komuś krzywdy

Możliwe konsekwencje: wstyd, poczucie winy, lęk, żal, smutek, złość na siebie

 

  1. Kradzieże lub wyłudzenia wrażliwych danych – przejęcie ważnych danych lub informacji w celu zaszkodzenia komuś lub zdobycia korzyści

Przykłady: udawanie przyjaciela i zdobycie od kogoś danych do logowania w grze komputerowej, aby następnie przejąć jej konto

Możliwe konsekwencje: utrata cennych dóbr, naruszenie prywatności

 

  1. Wysyłanie komuś swoich zdjęć lub nagra wideo – w Internecie często inne osoby proszą o przesłanie im zdjęć lub filmików, zwyczajnych, ale nierzadko też intymnych ; starają się przy tym zdobyć nasze zaufanie i obiecują dyskrecję

Przykłady: chłopak, który przekonuje dziewczynę, że jest w niej zakochany, prosi o przesłanie mu rozebranego zdjęcia

Możliwe konsekwencje: osoby te mogą upublicznić w różnych miejscach przesłane im w sieci zdjęcia i filmiki

 

  1. Spam i złośliwe oprogramowanie – wirusy komputerowe

Przykłady i możliwe konsekwencje: kliknięcie w niebezpieczny link na zainfekowanej stronie, otworzenie załącznika, zainstalowanie złośliwego oprogramowania

 

Dobry sposób na….

  1. Uzależnienie od Internetu lub gier………
  • Należy przestrzegać właściwego czasu korzystania z Internetu czy grania w gry, a także pamiętać o innych ważnych w życiu rzeczach
  • Jeśli czujemy, że my sami lub ktoś nam bliski ma problemy z Internetem czy graniem, warto porozmawiać o tym z godnym zaufania dorosłym
  1. Niebezpieczne znajomości:
  • Należy unikać wchodzenia w bliższe relacje z osobami znanymi tylko z Internetu i zachowywać ostrożność, pamiętając, że każdy może posługiwać się cudzym zdjęciem i fałszywym nazwiskiem, a Internetowi oszuści potrafią być bardzo przekonujący
  • Zawsze kiedy poczujemy się w związku z taką znajomością zaniepokojeni, przestraszeni czy zdenerwowani, warto porozmawiać o tym z godnym zaufania dorosłym
  1. Namawianie do popełnienia przestępstwa lub jakiegoś innego niepożądanego zachowania:
  • Jeśli ktoś namawia nas do zrobienia czegoś, na co nie mamy ochoty, czego się obawiamy lub co uważamy za niewłaściwe, zawsze powinniśmy stanowczo, zdecydowanie odmawiać – bez wdawania się w dyskusję
  • Jeśli prośby się powtarzają lub stają uporczywe, najlepiej zerwać taką znajomość
  1. Kradzież lub wyłudzenie wrażliwych danych:
  • Nie należy nigdy podawać nikomu spoza rodziny żadnych swoich loginów i haseł internetowych ani podawać w Internecie informacji na swój temat; swoje hasła należy przechowywać w bezpiecznym miejscu lub po prostu je zapamiętać
  • Hasła powinny być trudne do odgadnięcia i najlepiej składać je z różnych liter i cyfr, powinny być też trudne różne dla różnych kont
  1. Spam i złośliwe oprogramowanie:
  • Należy stosować programy antywirusowe, nie odwiedzać nieznanych i niebudzących zaufania stron, nie klikać w reklamy na portalach społecznościowych ani w podejrzane linki, nie otwierać złączników do e-maili, z nieznanych lub niezweryfikowanych źródeł, nie instalować samodzielnie gier ani programów pochodzących z nieznanych źródeł
  • W razie jakichkolwiek obaw, że komputer mógł zostać zainfekowany, należy szukać pomocy dorosłych

 

Sposoby na cyberprzemoc

  1. Hejt:
  • Aby zmniejszyć ryzyko hejtu, należy ostrożnie wybierać sobie znajomych na portalach społecznościowych, a także dbać o prywatność w sieci
  • Jeśli hejtu dopuszcza się osoba, z którą nie boimy się wejść w konfrontację, możemy z nią porozmawiać, powiedzieć, że jej zachowanie sprawia nam przykrość lub denerwuje nas i poprosić, aby przestała; jeśli ja znamy możemy osobiście, a jeśli nie- możemy wysłać jej jasną, zdecydowaną i zwięzłą wiadomość
  • Jeśli znamy tę osobę, ale się jej boimy, powinniśmy zwrócić się po pomoc do kogoś dorosłego, kto może na nią wpłynąć
  • Nie należy odwdzięczać się tej osobie tym samym, bo zwykle to tylko pogorsza sytuację, ale też nie warto w ogóle rezygnować z reakcji, bo hejter może nas nękać jeszcze długo
  • Wiele portali internetowych umożliwia zablokowanie naprzykrzającym się nam użytkownikom- warto skorzystać z tej opcji, kiedy prośby nie skutkują; wówczas osoba ta nie będzie mogła komentować naszych treści
  • Jeśli nasze działania są nieskuteczne i hejter wciąż nam dokucza, należy poszukać pomocy osoby dorosłej, która dysponuje bardziej skutecznymi sposobami działania
  • Pamiętaj: choć słowa hejtera mogą głęboko ranić, często osoby te same mają jakieś kompleksy i próbują się dowartościować kosztem innych
  1. Stalking:
  • Trudno mu zapobiegać, ponieważ cała inicjatywa leży po stronie sprawcy
  • Jeśli doświadczamy stalkingu, powinniśmy jednoznacznie i stanowczo poinformować stalkera, że nie akceptujemy jego zachowania i oczekujemy, że go zaprzestanie, ponieważ czujemy się zdenerwowani i zaniepokojeni; czasem warto to zrobić przy świadkach, aby stalker wiedział, że mówimy poważnie
  • Równocześnie należy zawsze o tym porozmawiać z godnym zaufania dorosłym – osoba ta będzie wiedziała, jak skutecznie pomóc
  1. Wysyłanie komuś swoich zdjęć lub nagrań wideo
  • Należy dobrze przemyśleć każdą decyzję o opublikowaniu swojego zdjęcia lub filmiku ze swoim udziałem
  • Nie należy wysyłać swoich zdjęć i filmów osobom nieznanym lub znanym, ale nie budzącym zaufania
  • Jeśli ktoś wykorzysta nasze zdjęcie lub film bez naszej wiedzy i zgody, możemy zażądać od tej osoby, by go skasowała, a jeśli to nie pomoże, zwrócić się do administratora strony o skasowanie tego materiału
  • Równocześnie należy zawsze porozmawiać o tym z godnym zaufania dorosłym
  1. Szantaż
  • Trudno temu zapobiegać, ponieważ cała inicjatywa leży po stronie sprawcy; można jednak unikać znajomości z niebudzącymi zaufania osobami, a także nie dawać im do ręki żadnych materiałów ani informacji, które mogą posłużyć do szantażu
  • Nie należy spełniać żądań szantażysty, bo będą się one powtarzać
  • Jeśli ktoś próbuje nas szantażować, zawsze należy o tym porozmawiać z dorosłym

Ważnym sposobem obrony przed cyberprzemocą jest stawianie granic. Zdarza się, że w Internecie różne osoby próbują przekraczać nasze granice, tzn. postępować w sposób, którego sobie nie życzymy. Poznajemy to po tym, że zaczynamy czuć się nieswojo, niekomfortowo, jesteśmy zakłopotani lub zaniepokojeni.

W takiej sytuacji wyjściem jest asertywność – poinformowanie rozmówcy, że czujemy się niekomfortowo i poproszenie, by przestał. Jeśli to nie skutkuje, należy ponowić prośbę, zaznaczając, że to nie żarty i że jeśli ten ktoś nie przestanie, nie będziemy z nim rozmawiać. A jeśli nadal jego zachowanie się nie zmienia – rozłączamy się i niezwłocznie informujemy o tym osobę dorosłą.

 

A.Wałęsa