Światowe badania nad zaburzeniami zdolności matematycznych, zaczęły być prowadzone około 40 lat temu, jednak w Polsce dyskalkulia rozpoznawana jest dopiero od niedawna. Jeszcze parę lat temu diagnoza przeprowadzona przez poradnię opisywała jedynie pojedyncze symptomy, które nie obrazowały w pełni zaburzenia ani tez nie definiowały go terminologicznie.

Dyskalkulia rozwojowa – jest strukturalnym zaburzeniem zdolności matematycznych, mających swe źródło w genetycznych lub wrodzonych nieprawidłowości tych części mózgu, które są bezpośrednim anatomiczno- fizjologicznym podłożem dojrzewania zdolności matematycznych zgodnie z wiekiem; jest zaburzeniem występującym bez jednoczesnego zaburzenia ogólnych funkcji umysłowych.

Trudności matematyczne są dość powszechne wśród uczniów , nie wszystkie jednak stanowią podstawę do diagnozy dyskalkulii. Oto przykłady zaburzeń umiejętności arytmetycznych, które mogą być mylone z dyskalkulią:

  • Astenokalkulia – przyczyną występowania obniżonych zdolności matematycznych dziecka jest słaba stymulacja rozwoju wynikająca z dysfunkcyjnego środowiska rodzinnego, wysokiej absencji na lekcjach matematyki, zaległości szkolnych
  • Dyskalkulia pourazowa – występuje głównie u osób dorosłych, w tym przypadku doznanie urazu jest przyczyną poprzednio prawidłowych zdolności matematycznych
  • Oligokalkulia – istotą trudności jest niepełnosprawność intelektualna
  • Akalkulia – to całkowita utrata wcześniej dobrze rozwiniętych zdolności matematycznych, która może być spowodowana nagłym uszkodzeniem mózgu
  • Parakalkulia – jest zaburzeniem zdolności matematycznych występujących w wyniku choroby psychicznej
  • Kalkuliastenia – w tym przypadku opóźnienie w opanowaniu wiadomości i umiejętności matematycznych, występujących mimo prawidłowego poziomu zdolności intelektualnych i matematycznych

Po pierwsze: diagnoza

W przypadku wystąpienia poniższych kryteriów warto skierować ucznia na badania do poradni psychologiczno-pedagogicznej :

  • Występowanie słabych umiejętności matematycznych
  • Przeciętny poziom czytania i pisania
  • Wykluczenie zaniedbań dydaktycznych i opóźnienia rozwoju
  • Wykluczenie wad wzroku i słuchu
  • Wykluczenie zaburzeń neurologicznych

Po drugie: dostosuj środowisko szkolne do indywidualnych możliwości ucznia

  • Akceptuj ucznia
  • Stwarzaj odpowiednią atmosferę
  • Wnioskuj o udzielenie uczniowi pomocy psychologiczno- pedagogicznej
  • Opracuj strategię
  • Stymuluj rozwój ucznia

Dostosowanie wymagań edukacyjnych

  • Wydłużenie czasu przeznaczonego na sprawiające trudności zadania
  • Podziała materiału na mniejsze partie
  • Przeprowadzanie częstszych kartkówek z mniejszej liczby zagadnień, na rzecz rzadszego stosowania sprawdzianów i klasówek
  • Sprawdzanie, czy uczeń ma całą notatkę i czy zrozumiał przekazywane wiadomości
  • Stosowanie wzmocnień pozytywnych
  • Ocenianie całego procesu wykonania zadania, a nie tylko końcowego wyniku
  • Unikanie negatywnych ocen sytuacji, które wynikają z występowania deficytów
  • Wyrażanie zgody na rozwiązywanie zadań w sposób najbardziej dogodny dla ucznia
  • Brak wyręczania ucznia, zachęcanie i motywowanie do samodzielnego poszukiwania rozwiązań
  • Okazywanie cierpliwości
  • Na pewnym etapie wyrażanie zgody na korzystanie z liczydła, kalkulatora lub tabliczki mnożenia, stopniowo wdrażając dziecko do samodzielnej pracy
  • Zwolnienie ucznia z pamięciowego opanowania wzorów, zasad, reguł matematycznych
  • Dostosowanie karty pracy do indywidualnego poziomu i możliwości ucznia
  • Stosowanie przypomnienia zarówno w trakcie lekcji, jak i na początku każdych zajęć, przypominając informacje z ostatnich zajęć
  • Stopniowanie trudności, przy jednoczesnym nieobniżaniu poziomu, a jedynie podejmowanie takich działań, które ułatwia uczniowi przyswajanie wiadomości i umiejętności
  • Docenianie najdrobniejszych sukcesów, analizowanie wspólnie z uczniem jego błędnych rozwiązań, zachęcanie do podejmowania próby ponownego rozwiązania

Dostosowanie egzaminu maturalnego

Stosuj metody i pomoce dydaktyczne, które stymulują rozwój umiejętności matematycznych oraz usprawniają zaburzone funkcje

Zdiagnozuj preferencje ucznia dotyczące sposobu uczenia się

Współpracuj z rodzicami

Organizuj pomoc koleżeńską i motywuj ucznia do podejmowania aktywności

Monitoruj sytuację ucznia

 

  1. Wałęsa